Công nghệ tưới nhỏ giọt Israel
Công nghệ tưới nhỏ giọt Israel đã đáp ứng được tiêu chí tiết kiệm tối đa, nước được đưa tới từng gốc cây, nhỏ chậm từng giọt thấm vào đất và đi đến rễ cây cung cấp nước cho cây.
Hệ thống tưới nhỏ giọt công nghệ Israel thông minh này được điều khiển qua máy tính kết hợp cảm biến tự động đóng mở van tưới khi phát hiện độ ẩm của rễ cây đạt mức tối đa.
Hệ thống này còn đảm nhận luôn nhiệm vụ bón phân cung cấp dưỡng chất tới rễ cây bằng cách hòa phân bón vào bể chứa nước rồi vận chuyển tới từng bộ rễ.
Những mặt lợi khi áp dụng công nghệ tưới nhỏ giọt Israel so với hệ thống tưới khác:
✓ Nước được cây trồng hấp thụ tối đa
✓ Điện năng tiêu tốn ít nhất
✓ Bảo trì hệ thống thấp nhất
✓ Hiệu quả sự dụng phân bón cao nhất
✓ Giảm thiểu nước đọng tại thân lá, hay xung quanh, tránh tạo môi trường ẩm ướt cho sâu bệnh phát triển
✓ Cải thiện năng suất và sản lượng tốt hơn thay vì phải tưới 1- 2 lần trong ngày, lượng nước phải dùng rất để đảm bảo đầy đủ. Tuy nhiên có những thời điểm đất vẫn khô do nước bay hơi rất nhanh trên bề mặt đất rộng.
Công nghệ tưới nhỏ giọt đã khắc phục được điểm yếu này của công nghệ tưới truyền thống, lượng nước tiết kiệm đạt tới 60% mà luôn cung cấp đủ lượng nước cho cây trồng.
Ngoài ra nước đưa đến tận gốc cây sẽ hạn chế lượng nước đọng trên thân, cành, lá. Giúp hạn chế nấm bệnh hại cây trồng sinh ra từ môi trường ẩm ướt.
Hệ thống tưới nhỏ giọt bao gồm:
- Bồn chứa nước
- Máy bơm nước (dinh dưỡng)
- Hệ thống ống dẫn và đầu tưới nhỏ giọt (dây nhỏ giọt)
- Bộ phận điều khiển tự động, bao gồm van điện điều khiển khu vực tưới, bộ lọc, bộ đếm số lần và thời gian tưới trong ngày.
- Chậu cây và giá thể trồng (xơ dừa, trấu hun,…)
Đặc biệt, hệ thống tưới nhỏ giọt có thể kết hợp với bộ châm tự động, cung cấp phân bón (dinh dưỡng) khi tưới tiêu, cách này được gọi là tưới bón.
Phân loại hệ thống
Xét theo nguyên lý hoạt động, có thể chia thành hai loại hệ thống tưới nhỏ giọt thủy canh như sau:
- Hệ thóng tưới nhỏ giọt hồi lưu (tuần hoàn)
Ở các quốc gia khác, đây là loại mô hình khá phổ biến cho người trồng tại nhà. Giải thích cho điều này, hệ thống nhỏ giọt tuần hoàn thu thập lại dung dịch dinh dưỡng chảy vào bể chứa nước để nó có thể được sử dụng lại. Việc này giúp cho sử dụng nước hiệu quả hơn. Bên cạnh đó, hệ thống này hoạt động tốt ngay cả với một bộ đếm thời gian đơn giản, vì nó không yêu cầu kiểm soát chính xác chu
kỳ tưới nước.
Tuy nhiên, giống như hệ thống thủy canh hồi lưu khác, dung dịch dinh dưỡng của hệ thống nhỏ giọt phục hồi có thể thay đổi cả mức độ pH và mức độ dinh dưỡng. Điều này là do thực vật sử dụng hết các chất dinh dưỡng của nước khi nó lưu thông liên tục. Do đó, cần kiểm tra định kỳ hệ thống, điều chỉnh pH khi cần thiết và thay đổi dung dịch dinh dưỡng thường xuyên để cây có dung dịch dinh dưỡng cân bằng.
Hệ thống tuần hoàn không được phổ biến tại Việt Nam do giá thành vẫn nằm ở mức cao, yêu cầu thường xuyên bảo dưỡng và không hiệu quả trong sản xuất quy mô lớn. - Hệ thống tưới nhỏ giọt không tuần hoàn/hồi lưu
Đây là loại hệ thống nhỏ giọt được sử dụng chủ yếu bởi người trồng thương mại (sản xuất quy mô lớn) và cũng là mô hình sử dụng phổ biến tại Việt Nam.
Mặc dù nó không tái sử dụng nước chảy như hệ thống phục hồi, nhưng đã là phương pháp tưới nhỏ giọt thì hiệu quả tiết kiệm nước đều rất cao. Người trồng kiểm soát chính xác chu kỳ tưới nước. Với việc sử dụng bộ đếm thời gian chu kỳ đặc biệt của hệ thống, họ điều chỉnh thời gian tưới nước để đảm bảo rằng các nhà máy có đủ dung dịch dinh dưỡng, cũng như tránh có nhiều dòng chảy.
Không giống như hệ thống hồi lưu, hệ thống không tuần hoàn không yêu cầu bảo dưỡng thường xuyên và cũng không mất nhiều công sức, thời gian giám sát. Mọi công việc đều hoạt động trơn tru nhờ bộ kiểm soát tự động. Tuy nhiên, vẫn cần phải giữ cho nước tuần hoàn hoặc di chuyển trong hồ chứa để các khoáng chất nặng không lắng xuống ở đáy. Điều này sẽ giữ một dung dịch dinh dưỡng điều chỉnh pH cân bằng.
2.3.2. Hệ thống tưới phun mưa Israel
Tưới phun mưa là hình thức tưới tạo ra hạt nước nhìn giống như mưa nhân tạo để cung cấp nước cho cây trồng bằng việc sử dụng máy bơm nước cột áp cao kết hợp với hệ thống ống dẫn và đầu phun mưa. Bán kính của các đầu tưới phun mưa có nhiều loại tùy thuộc vào từng nhu cầu của cây mà ta nên sử dụng loại đầu phù hợp.
Ưu điểm của hệ thống tưới phun mưa
Ưu điểm có thể nhận thấy đầu tiên khi sử dụng hệ thống phun mưa tự động là tiết kiệm được lượng nước tưới so với cách tưới truyền thống bởi chúng ta có thể tự điều chỉnh được lưu lượng tưới trong khoảng thời gian cố định.
Tiết kiệm thời gian bởi hệ thống được vận hành hoàn toàn tự động, có thể bật tắt công tắc hay có thể cài đặt ngay trên hệ thống thời điểm tưới và thời gian tưới cụ thể.
Tiết kiệm được chi phí và sức lao động bởi hệ thống được vận hành tự động hoàn toàn nên với những diện tích rộng thay vì trước đây cần tới 10 nhân công thì bây giờ chỉ cần 1 -2 người.
Được sử dụng cho nhiều loại cây trồng cũng như địa hình khác nhau vẫn đảm bảo việc cung cấp đủ nước cho cây trồng ở các vị trí đó.
Nhược điểm của hệ thống tưới phun mưa
Chi phí để lắp đặt hệ thống tưới phun mưa ngay từ ban đầu cao
Người vận hành cần có kiến thức cũng như am hiểu về hệ thống phun mưa để có thể quản lý tốt hệ thống.
Quá trình tưới phun mưa phụ thuộc vào điều kiện thời tiết đặc biệt là gió nên trong trường hợp nếu vận tốc gió vượt quá 6m/s thì không nên sử dụng hệ thống tưới để tránh trường hợp lượng nước phân bố không đồng đều.
Đây chỉ là những nhược điểm nhỏ so với những ưu điểm lớn mà hệ thống tưới phun mưa mang lại cho người dùng nên hiện nay chúng vẫn đang ngày càng được ưa chuộng.
Cấu tạo của hệ thống tưới phun: – Máy bơm để tạo áp – Động cơ: Có thể dùng động cơ điện hoặc động cơ Điêzen – Hệ thống đường ống: Nước từ nguồn được dẫn đến khu tưới bằng đường ống chính và ống nhánh. Trên các ống nhánh người ta lắp các vòi phun nhân tạo để cung cấp nước cho cây trồng. – Có 02 loại đường ống thường dùng: Đường ống cố định và bán cố định:
- Hệ thống tưới phun với đường ống cố định:
Hệ thống ống dẫn được bố trí cố định dưới đất hoặc trên trần nhà màng, vòi phun có thể bố trí cố định hoặc di động. - Hệ thống tưới phun bán cố định:
Ở hệ thống này, trạm bơm hoặc công trình tạo nguồn có đầu nước địa hình cố định và đường ống chính cố định, còn đường ống nhánh và vòi phun di động.
Trên mỗi ống nhánh có từ 2 – 10 vòi phun việc di dộng đường ống nhánh có thể bằng thủ công hoặc cơ giới. Hiện nay, phương thức cơ giới được sử dụng nhiều vì giảm được nhân lực lại có năng suất cao. – Vòi phun: (có hai loại) - Vòi phun li tâm:
Nước từ lỗ phun ra vòi với một áp lực nhất định vào đỉnh chóp và bật trở lại thành những giọt mưa phân bố trên một diện tích hình tròn. Do tốc độ li tâm và tốc độ quay sau khi tia nước tách khỏi miệng vòi sẽ phân tán đều theo các phía, dưới tác dụng của lực cản không khí, tia nước phân nhỏ thành những hạt mưa theo bốn phía của đầu phun. Đặc điểm loại này là khi áp lực không lớn; mức độ phân bố mưa vẫn tốt. Do vậy, loại vòi phun này có thể dùng cho áp lực thấp và tầm phun gần. - Vòi phun tia:
Nguyên lý làm việc của loại vòi phun này là dòng nước áp lực từ miệng vòi phun bắn ra gặp sức cản của không khí phân tán thành những hạt mưa phân bố đều trên một diện tích hình tròn.
Để dòng nước phun được xa, trong ống phun lớn thường bố trí thiết bị chỉnh dòng. ở máy phun áp lực lớn người ta thường bố trí hai loại vòi phun. Vòi lớn có tác dụng phun xa, vòi nhỏ phun gần. Như vậy đảm bảo được mật độ phun đồng đều. Loại vòi phun này thường có áp lực lớn và tầm phun xa.
